282,044 visitors
323,515 page views
1.15 page views / visitor

 

Cicero

You are here:   Home > Boekbesprekingen > Het Maleise eilandenrijk

Het Maleise eilandenrijk

 

Het Maleise eilandenrijk – Alfred Russel Wallace

 

"Het Maleise eilandenrijk is het verslag van de Engelse ontdekkingsreiziger en naturalist Alfred Russel Wallace (1823-1913), die van 1854 tot 1862 door het huidige Maleisië en Indonesië reisde. Zijn verslag is niet alleen het mooiste reisverhaal dat over dit gebied is geschreven, maar ook een van de belangrijkste negentiende-eeuwse boeken op het gebied van de natuurlijke historie. Behalve de gewoonten en gebruiken van de mensen beschrijft Wallace ook minutieus de flora en fauna van dit uitgestrekte eilandenrijk, en tijdens deze reis ontwikkelt hij zijn theorie over natuurlijke selectie – waardoor hij naast Darwin als medeontwerper van de evolutieleer bekend is geworden.” (Uitgeverstekst)

19e Eeuwse wetenschap is leuk en avontuurlijk, en als de beoefenaar ook nog eens een begenadigd schrijver blijkt te zijn, dan is het resultaat een feest om te lezen. Dat is Het Maleise eilandenrijk dan ook!

Uiteraard zijn er kritische kanttekeningen te maken bij de historisch wetenschappelijke insteek van de auteur, die bij voorbeeld expliciet uitgaat van de superioriteit van het ‘blanke ras’ ten opzichte van de meer of minder ‘primitieve’ rassen die het object zijn van zijn onderzoek. Aan de andere kant blijft Wallace zelf ook kritisch ten opzichte van het aangedragen bewijsmateriaal dat die superioriteit moet bewijzen. Zo zet hij grote vraagtekens bij de geldigheid van vergelijkende (ras-)onderzoeken naar schedelinhoud, en daaruit te trekken conclusies ten aanzien van intelligentie e.d. (p.625 e.v.).

Wallace’s manieren van het verzamelen van onderzoeksmateriaal wekken op zijn zachtst gezegd bevreemding. Dit ‘materiaal’ wordt in zo ruim mogelijke mate letterlijk neergeschoten en ingezameld. Niet alleen om de exemplaren te kunnen ontleden en determineren, maar ook om zoveel mogelijk dieren te kunnen doorverkopen ten behoeve van – al dan niet museale – natuurkundige verzamelingen in het Verenigd Koninkrijk. Ook hier zijn min of meer ontlastende argumenten aan te voeren. Met name het feit dat Wallace niet kon bogen op eigen vermogen, zodat hij de kosten van zijn reizen zoveel mogelijk moest dekken met de ‘opbrengsten’ daarvan. Een luxeleventje leidde de onderzoeker zeker niet op zijn expedities. Tussen de regels door wordt duidelijk hoe vaak en lang de reiziger en zijn ‘personeel’ geteisterd worden door allerlei ongerief, en vaak wekenlang door koorts en/of ontstekingen geveld zijn. Avontuurlijk is deze jarenlange tocht door het Maleise eilandenrijk in de ware zin van het woord!

Ondanks alle ontberingen en tegenslagen blijft de onderzoeker onverminderd enthousiast als hij een nieuw onderzoeksgebied bereikt. Als voorbeeld, en ter afsluiting van deze ‘bespreking’, citeer ik Wallace’s beschrijving van zijn aankomst bij de Kai-eilanden. Het doet mij denken aan de “brave-new-world” passage uit Shakespeare’s toneelstuk The Tempest:

“Het water was kristalhelder en kleurde de met rotsen bezaaide helling die loodrecht afdaalde naar onpeilbare diepten met tinten die uiteenliepen van smaragdgroen tot lapis lazuli. De zee was zo rustig als een meer en de prachtige tropenzon dompelde alles in een vloedgolf van goudkleurig licht. In mijn ogen was het een onuitsprekelijk verrukkelijk tafereel. Ik was in een nieuwe wereld en droomde van de wonderbaarlijke levensvormen die zich in de rotsachtige bossen en azuren afgronden verborgen. Maar weinig Europese voeten hadden ooit de kusten waar ik me aan vergaapte betreden. Over de planten, dieren en mensen was vrijwel niets bekend en ik gaf me over aan bespiegelingen over wat mijn omzwervingen binnen een paar dagen aan het licht zouden brengen.” (p.439)

Al met al een van de aangenaamste boeken die ik de afgelopen jaren gelezen heb!

 

 

 

 

Wandelblogs

 

 

Iedere zaterdag (bijna) wandel ik in de omgeving van Utrecht. Door weer en wind, bij nacht en ontij (bij wijze van spreken). Dat komt niet doordat ik zo ondernemend ben, maar door het feit dat ik me in de zomer van 2012 heb aangesloten bij een wandelgroep. Heerlijk! Ik hoef niet alles zelf te plannen of te organiseren, maar vooral te zorgen dat ik op zaterdag bijtijds opsta en mij op het afgesproken uur bij de startlocatie meld. Die startplaats wisselt wekelijks, en daarmee uiteraard ook het wandeltraject.

Na verloop van tijd ben ik onderweg wat foto’s gaan maken, die ik achteraf – tezamen met een kort begeleidend commentaar - deel met mijn fellow-travellers. Sinds begin 2014 doe ik dit online, in de vorm van een soort weblog: mijn wandelblog. Omdat het voor mij elke keer weer een verrassing is waar ik zal lopen, moet ik ook mijn foto-onderwerpen ter plaatse (en in het voorbijgaan) als zodanig herkennen. Dat heeft wel iets van een wekelijkse ‘blind date’.

Het merendeel van mijn 'dates' bestaat uit “Utrechtse landschappen”, hoewel we ons af en toe ook buiten de regio wagen. Dat levert dan "Uitheemse landschappen" op, of - meer specifiek - "Kustlandschappen".

Op een gegeven moment ben ik van wandelgroep geswitcht. Vier jaar lang maakte ik deel uit van de wandelgroep LOOP, waarin ik  met veel plezier gewandeld heb. Toen die groep dreigde te worden opgeheven heb ik met een aantal mede-lopers een soort 'doorstart' gemaakt. Sinds die tijd loop ik dus met de "Doorlopers". 

Nu, na inmiddels meer dan 10 jaar wandelen, loop ik nog steeds met evenveel plezier. Alleen merk ik dat we - uiteraard - vaker dezelfde routes lopen. En dat mijn teksten en beelden bijgevolg in herhaling gaan vervallen. Dat is voor mij voldoende reden om niet alles wat ik loop nog in mijn 'wandelblog' te melden... 

Sorry daarvoor.

   


 

 

boekenkat

 

Mijn boekenka(s)t(t)en

 

 

 

 

 

 

 

 

 Extra's

 

Rome revisited

Een reisverslag

 


  

Zes dagen Dublin

Een reisverslag

 


  

Weerzien in Petersburg

Een reisverslag

 


  

Omweg naar Moskou 

Rusland

Een reisverslag

 


 

Rondreis door Ierland


Een reisverslag

 


 

Zeven dagen in Rome

 

Een reisverslag

 

 

 

 

Copyright © Paul Lamandassa 2007-2023 | Powered by CMSimple| Template: ge-webdesign.de| Login